BIM in een historisch-maatschappelijk kader

BIM wordt doorgaans in één adem genoemd met “virtueel bouwen”, “samenwerken” en “kanteling van de bouwkolom” maar de meesten beseffen nog niet half de draagwijdte ervan. Daarom dit historisch-maatschappelijk kader. 

Onze wereldbol kreeg 4,6 miljard jaar geleden vorm en de helft van die periode was nodig om simpelweg zuurstof in de lucht te krijgen. De aarde kende tot dusver vijf massa uitstervingen. De laatste werd de dinosaurussen fataal, ongeveer 65 miljoen jaar geleden. Wij, mensachtigen, verschenen 200.000 jaar geleden op het toneel en sedertdien lijkt de tijd al maar meer te versnellen. Zeker vanaf het ogenblik dat we, ongeveer 5200 jaar geleden, zaken zijn beginnen neerpennen. De invloed van de mensheid vandaag is dermate groot dat we ons tijdperk het “antropoceen” noemen. Wetenschappers zijn het niet eens over de exacte begindatum maar globaal genomen wordt de start rond 1800 gesitueerd, de start ook van de industriële revolutie. Isaac Newton wordt bij dit alles als een sleutelfiguur beschouwd. Hij leefde 100 jaar eerder.

In het begin van de 20ste eeuw ontdekte Albert Einstein dat de Newtoniaanse mechanica geen match was voor het elektromagnetisme en creëerde de relativiteitstheorie. Sedertdien zijn de wetenschappers de wereld van de quantum mechanica ingedoken. En nu, opnieuw 100 jaar later, constateren we dat dit een enorme impact heeft op hoe we onze economie organiseren.

 

Ik omschrijf “mechanisch denken” als serieel, vol encyclopedische teksten, gefundeerd op een “need to know” basis en met één zekerheid voor alles. Het is de basis voor onze industriële maatschappij. De meeste businessmodellen zijn hierin geworteld.

Quantum mechanica is een totaal ander ding ! De kleinste objecten zijn tegelijk golf en deeltje. Kijk je naar het deeltje, dan verdwijnt de golf. Bestudeer je de golf dan is het deeltje nergens te bespeuren. Zaken lijken op verschillende plaatsen tegelijk voor te komen en niets is zeker. Alles draait om “waarschijnlijkheid”. Wetenschappers hebben nog steeds niet alles uitgevist maar onze recente technologie is er wél op gebaseerd.

Ik omschrijf “quantum denken” als ongeordend, met veel beeldmateriaal, alle informatie ten allen tijde en overal beschikbaar en oplossingen op maat. Een nachtmerrie voor bedrijven die hun geld verdienen met intellectuele eigendom maar een zegen voor mensen die “anders” zijn. Want waar er in de industriële maatschappij geen plaats voor hen was, vinden ze wél een plek in de netwerk maatschappij.

En wat heeft dat nu in hemelsnaam met BIM te maken ? Alles en niets tegelijk.

 

Aanbestedingsprocedures zijn een typisch fenomeen uit onze geïndustrialiseerde maatschappij: een ontwerpteam dicteert op voorhand alles d.m.v. plannen, lastenboeken & meetstaten en een uitvoeringsteam maakt het. Simpel.

Al tientallen jaren zijn we op zoek naar de ideale indeling van een meetstaat omdat we geloven dat er “one fits all” bestaat. Helaas is dit niet het geval. Het enige wat de meetstaat doet, is een basis vormen voor een contract en bijhorende maandelijkse vorderingen m.b.t. de uitgevoerde hoeveelheden. Administratie die tot veel frustratie leidt en nul komma nul kennis genereert.

BIM gedijt in een wereld vol “quantum denkers”: de zwarte punten in het beeld rechts is de informatie opgeslagen in de CDE[1] (waaronder de modellen) en alle keypartners zwermen er in rond en verzamelen die data die zij nodig hebben om kennis voor anderen te genereren.

De eerste keer dat er met BIM gewerkt wordt, is dat behoorlijk chaotisch omdat alle regels uit het “mechanisch denken” plots niet meer blijken te werken.

Verkeer je in een dergelijke situatie, denk dan aan hordes sprinkhanen: wanneer de groep groeit, ontstaan in eerste instantie vechtpartijen waarbij ze elkaar verslinden om een plaats te vinden waar ze zich comfortabel voelen. Maar naarmate de groep groter wordt en miljoenen wezentjes omvat, geraken ze georganiseerd en laten ze de mooiste dansen zien.

Het is nu aan ons om die “dans” voor de bouwwereld te zoeken.

 

[1] Common Data Environment